Artikelsamenvatting bij Friendships of aggressive youth: Considering the influences of being disliked and of being perceived as popular van Rose e.a. - 2004

Hebben agressieve kinderen en adolescenten problemen op het gebied van vriendschap? Het antwoord op deze vraag is volgens eerder onderzoek niet eenduidig. Volgens sommige studies zijn agressieve kinderen en jongeren succesvol in het vormen van vriendschappen, terwijl andere onderzoeken uitwijzen dat deze groep vaker afgewezen wordt. Het huidige onderzoek heeft als doel om te onderzoeken wat de invloed is van wel of niet aardig gevonden worden door leeftijdgenoten en negatieve effecten van agressie op vriendschap.

Onderzoek naar vriendschap is belangrijk, omdat vriendschap een cruciale rol speelt tijdens de jeugd. Vriendschap kan worden gekarakteriseerd door positieve elementen, zoals intimiteit en kameraadschap, en negatieve elementen, zoals conflict. Vriendschap heeft mogelijk positieve invloed op sociale aanpassing op diverse gebieden, zoals school en omgang met leeftijdgenoten.

Hoewel onderzoeksresultaten niet eenduidig zijn, is er bewijs dat agressieve kinderen en jongeren meer vriendschapsproblemen hebben. Daarnaast is er bewijs dat vrienden overeenkomstige eigenschappen hebben, waardoor antisociaal gedrag en delinquentie binnen een vriendschap samenhangt met agressie en andere emotionele en gedragsmatige problemen. Hoewel in deze studies niet gecontroleerd is voor afwijkend gedrag bij het kind zelf, is dit een reden om aan te nemen dat veelvuldige blootstelling aan vrienden met afwijkend gedrag een negatief effect heeft op het gedrag van het kind. Als agressieve kinderen en jongeren dus met agressieve vrienden omgaan, zou dit een risico kunnen vormen voor vriendschapsproblemen.

Methoden

Een groep van 607 schoolkinderen participeerde in de studie. Zij werden verdeeld in twee leeftijdsgroepen (3^e en 5^e klas, en 7^e en 9^e klas – Amerikaans schoolsysteem). De kinderen vulden diverse vragenlijsten in om de volgende variabelen te meten:

• Populariteit

• Aantal wederzijdse vrienden

• Kwaliteit van de vriendschap

• Identiteit van de vrienden

Resultaten & discussie

Allereerst werd in het onderzoek gekeken naar relationele agressie. Er werd een modererende relatie gevonden tussen sociale voorkeur en ervaren populariteit op conflicten binnen vriendschappen. Deze correlatie tussen relationele agressie en conflict was vooral sterk voor kinderen die zeer laag scoorden op populariteit.

Sociale voorkeur en ervaren populariteit hadden geen modererende invloed op de associatie tussen relationele agressie en positieve kwaliteit van vriendschap. Opvallend was dat er een positief verband werd gevonden tussen relationele agressie en positieve kwaliteit van de vriendschap. Deze resultaten suggereren dat relationele agressie bij populaire kinderen geen negatieve invloed heeft op hun vriendschap.

Ten tweede werd gekeken naar openlijke agressie. Openlijke agressie werd geassocieerd met minder wederkerige vrienden, minder positieve kwaliteiten van de vriendschap, en meer conflict binnen de vriendschap. Sociale voorkeur en ervaren populariteit hadden geen invloed op deze associaties. Een mogelijke verklaring voor het verschil tussen de invloed van deze factoren op relationele agressie en openlijke agressie is dat openlijke agressie in dergelijke mate negatieve invloed heeft, dat sociale voorkeur en populariteit deze effecten niet kunnen verzachten.

Er werd tot slot gekeken naar verschillen tussen sekse en leeftijdsgroepen. Deze bleken geen significante invloed te hebben op de gevonden correlaties.

Met betrekking tot de identiteit van vrienden werden associaties gevonden tussen zowel relationele als openlijke agressie en agressie bij vrienden.

Een belangrijke bevinding is dat er ook associaties werden gevonden tussen sociale voorkeur bij vrienden en ervaren populariteit. Dit is de eerste studie die kwantitatief aantoont dat vrienden overeenkomen op het gebied van populariteit, in overeenstemming met etnografische theorieën.

Over het geheel genomen dient te worden opgemerkt dat alle gevonden associaties matig van sterkte waren. Dat betekent dat er veel individuele verschillen zijn en dat de gevonden verbanden niet voor alle agressieve kinderen en jongeren gelden. Ook kunnen vrienden die geen gedeelde agressieve gedragingen vertonen een zeer positieve invloed hebben op kinderen en jongeren die zowel agressief zijn als niet populair zijn.