Kleinschalige forensische voorzieningen - Universiteit Utrecht

Hoorcollege 7 deel 2 Kleinschalige forensische voorzieningen 

Wens en noodzaak om te veranderen 

• Instroom en verblijfsduur neemt af 

• Goed nieuws > meerdere JJI’s gesloten 

• Meerdere justitiële jeugdinstellingen gesloten 

• Nadeel: Jongeren worden verder van huis geplaatst 

• Doelgroep: zwaardere problemen en ouder (Adolescenten Strafrecht). Populatie in JJI’s wordt ouder. Daarom behoefte aan differentiatie. 

• Behoefte aan differentiatie ‘one size fits one’ 

• Mogelijkheden door decentralisatie jeugdzorg naar gemeente 

Doelgroep JJI 

• 70% is al bekend bij instanties. Als jongeren al bekend zijn, stoppen alle structuren van zorg en begeleiding op het moment dat jongere in JJI gaat. 

Verkenning invulling vrijheidsbeneming 

• Een efficiënt en effectief proces van screening, gericht op het opstellen van een integraal plan van aanpak voor de toekomst van de jongere. 

• Lokale en/of regionale voorzieningen waar jongeren zo dicht mogelijk bij het eigen leefsysteem verblijven tijdens de periode van vrijheidsbeneming. 

• Landelijke, specialistische voorzieningen voor jongeren met behoefte aan hoge beveiliging en specialistische zorg. 

Proeftuinen KV, monitor AWRJ 

• Nadruk lag op kwalitatief onderzoek, participerende observatie. 

Doelgroep 

• Preventieve hechtenis 

• Resocialisatie PIJ-maatregel of jeugddetentie 

• Contra-indicatiecriteria 

• Hoog risico op onttrekking: kan de jongere zich aan afspraken houden? 

• Onderzoeksbelang/beperkingen 

• Nabijheid slachtoffer 

• Potentieel maatschappelijke onrust 

• Indicatiecriteria 

• De KV als een kans zien (motivatie) 

• Beschermende factoren 

Uitplaatsingen 

• Voor wie is de KV in de huidige opzet niet geschikt? 

• Kwetsbare jongeren met LVB-problematiek > hogere zorgbehoefte 

• Jongeren met hechtingsproblematiek en middelengebruik > hogere zorgbehoefte 

• Verharde en antisociale jongeren met weinig perspectief > hogere beveiligingsnoodzaak 

• Hoe moeten we het verschil aanduiden tussen zorgbehoefte en beveiligingsnoodzaak? 

Kleinschalig en lokaal 

• De lokale ligging in een woonwijk als belangrijk werkzaam element 

• Jongeren blijven deel uit maken van de maatschappij 

• Jongeren leren rekening houden met hun omgeving in het contact met buurtbewoners 

• Intensieve samenwerking lokale partners; goede aansluiting binnen- en buitenwereld KV 

• De mogelijkheid wat goed gaat door te laten lopen 

• Hoge mate van betrokkenheid ouders/verzorgers 

Basishouding medewerker 

• Aansluiting bij een afstemming op leefwereld en logica jongere 

• Liefdevolle zorg 

• Empowerment 

• Oprechtheid 

• De medewerker als rolmodel 

• Respect voor wederzijdse grenzen en persoonlijke ruimte 

Relationele beveiliging: jongeren het gevoel geven dat ze belangrijk zijn, dat ze ertoe doen, dat je er voor ze wilt zijn en dat je het goede in het zien. Je kijkt niet naar de jongere als zijnde crimineel. 

Constructieve samenwerking 

• Aansluiten bij dat wat goed gaat en samen met de jongere beschermende factoren versterken 

• Jongere is mede-eigenaar van het traject 

• Autonomie en verantwoordelijkheid 

• Ruimte om te leren met vallen en opstaan 

• Medewerker als coach; ondersteuning waar nodig 

• Duidelijkheid en grenzen waar nodig 

Aanwezig zijn 

• Preventie 

• Observeren, signaleren, ingrijpen, de-escaleren 

• Beschikbaar voor ondersteuning jongeren 

• Informele contactmoment > positieve sfeer op groep > draagt bij aan veiligheid 

Beveiliging 

• Er is veel controle en regels > vrijheid is ingeperkt. 

Relationele beveiliging – resultaten 

• Ervaren veiligheid is hoog 

• Minder negatieve onderlinge beïnvloeding 

• Motivatie jongeren is hoog (er vindt ook wel van tevoren een selectie plaats, dit speelt dus mee) 

• Tevredenheid jongeren is hoog 

• Draagvlak medewerkers, jongeren, ouders: essentieel. Het is een doelgroep die zich normaliter juist kenmerkt door afzetting tegen systeem. 

• Lijkt kans op recidive te verminderen 

Betrokkenheid jongere en ouders 

• Praten ‘met’ i.p.v. ‘over’ 

• Meer dan aanwezigheid bij overleggen 

• Tastbaar plan 

• Laagdrempelig contact 

• Verantwoordelijkheid als ouder 

• Inzicht in familiedynamiek 

• Soepelere overgang naar huis