Artikelsamenvatting bij Fathers' behaviors and children's psychopathology van Flouri - 2010

Dit artikel gaat over de correlaties tussen vaderlijk opvoedgedrag en het gedrag van kinderen, waarbij gezinsstructuur, ouderschap en psychopathologische associaties worden besproken. De drie verschillende modellen Standaard Gezinsomgeving Model, Passieve Genetische model en Kind-Effecten Model en suggesties voor toekomstig onderzoek worden besproken.

Waar gaat dit artikel over?

Dit artikel gaat over de correlaties tussen vaderlijk opvoedgedrag en het gedrag van kinderen, waarbij gezinsstructuur, ouderschap en psychopathologische associaties worden besproken.

Hoe beïnvloedt de afwezigheid van de vader de psychopathologie van het kind?

Uit eerdere onderzoeken blijkt dat kinderen die te maken hebben met gezinsontwrichting en/of één oudergezinnen risico's lopen op psychologische problemen, zoals meer gebruik van alcohol, drugs en roken en meer externaliserende en internaliserende gedragsproblemen. Vooral wanneer vader afwezig is, lijkt er een verhoogd risico te zijn op gedragsproblemen. Deze risico's worden beïnvloed door factoren zoals het aantal en de timing van de overgangen in de relatie tussen ouders. Deze bevindingen hebben belangrijke implicaties voor de ontwikkeling van theorieën en het ontwerpen van interventies. Ook benadrukken ze het belang van vaderbetrokkenheid en de behoefte aan uitgebreide gezinsgerichte benaderingen om psychopathologie bij kinderen aan te pakken.

De drie belangrijkste theoretische perspectieven zijn:

• Standaard Gezinsomgeving Model: stelt dat één oudergezinnen als gevolg van een scheiding geen optimale omstandigheden bieden voor de socialisatie en ontwikkeling van kinderen, waardoor er een verhoogd risico is op gedrags- en ontwikkelingproblemen.
• Passieve Genetische model: stelt dat ouders problematische persoonlijkheidskenmerken, zoals neuroticisme of een aanleg voor asociaal gedrag, genetisch kunnen doorgeven aan hun biologische kinderen, waardoor zij een verhoogd risico hebben op het ontwikkelen van gedragsproblemen. Daarnaast hebben ouders met deze problematische kenmerken meer kans om interouderlijke conflicten te ervaren en uit elkaar te gaan dan andere ouders.
• Kind-Effecten Model: stelt dat het probleemgedrag van de kinderen een mogelijke oorzaak kan zijn voor de scheiding tussen ouders in plaats van een gevolg.

Deze drie theorieën zijn echter nog maar weinig in vergelijking met elkaar onderzocht. Hierdoor is het onduidelijk of de correlatie tussen scheidingen en kind psychopathologie voortkomt uit een gedeelde omgeving, gedeelde genen of omgekeerde causaliteit.

Wat is de relatie tussen vaderlijk opvoedgedrag en kind psychopathologie?

Uit eerder onderzoek blijkt dat de kwaliteit van vader-kind interacties een significante voorspeller is van de cognitieve, emotionele en gedragsontwikkelingen van het kind. Ook wanneer er gecontroleerd wordt voor de kwaliteit van moeder-kind interacties, aangezien deze een sterkere voorspeller is dan de kwaliteit van vader-kind interacties.

Doordat onderzoek zich nu meer richt op de invloed van vaderlijk opvoedgedrag, wordt er ook meer gekeken naar de interactie effecten van de familiestructuur op kind psychopathologie.

Wat zijn de gevolgen van het Standaard Gezinsomgeving Model in onderzoek?

Het gebruik van het Standaard Gezinsomgeving Model zorgde voor drie belangrijke veranderingen in onderzoek naar de correlatie tussen vaderlijk opvoedgedrag en kind psychopathologie:

1. Nadruk op specifiteit: Er werd meer nadruk gelegd op het specificeren van welke aspecten van vaderlijk opvoedgedrag wat voor effecten hebben op welke  ontwikkelingsaspecten van het kind. Zo blijkt uit onderzoek dat moederlijke warmte en vaderlijke psychologische controle significante voorspellers zijn van emotionele regulatie van adolescenten.
2. Nadruk op verschillende opvoedgedragingen: Er werd meer nadruk gelegd op hoe verschillende opvoedgedragingen binnen een gezin de ontwikkelingen van kinderen kunnen beïnvloeden.
3. Nadruk op andere aspecten van vaderlijk opvoedgedrag dan vaderbetrokkenheid: Voorheen werd vooral vaderbetrokkenheid onderzocht als er gekeken werd naar vaderlijk opvoedgedrag. Nu worden ook andere aspecten van vaderlijk opvoedgedrag meegenomen, zoals de rol als kostwinnaar in het gezin.

Wat zijn resultaten van onderzoeken die het Passieve Genetische Model en Kind-Effecten Model gebruiken?

Er is nog maar weinig onderzoek gedaan waarbij het Passieve Genetische Model en Kind-Effecten Model gebruikt en vergelijkt worden. Voor nu lijkt het er op dat de correlatie tussen vaderlijk opvoedgedrag en kind psychopathologie grotendeels voortkomt uit omgevingsfactoren en niet genetische factoren. Verder is er nog veel onduidelijkheid over de richting van de invloed tussen probleemgedrag van het kind en vaderlijk opvoedgedrag. Zo blijkt uit eerder onderzoek dat de invloed van kinderen op niet-inwonende vaders  sterker is dan vice versa, maar dat de invloed van inwonende vaders weer groter is op kinderen dan vice versa.

Wat is de relatie tussen kind psychopathologie en vader psychopathologie?

De relatie tusen vader psychopathologie, zoals depressie, drugsgebruik en antisociaal gedrag, op kind psychopathologie wordt steeds meer onderzocht. Echter moeten er volgens de auteur nog een aantal veranderingen in het onderzoek plaatsvinden, waaronder:

• Onderzoek moet meer theorie gedreven hypotheses testen over de interacties tussen moederlijke en vaderlijke psychopathologie.
• De interacties tussen moederlijke psychopathologie, vaderlijke psychopathologie, moederlijke opvoeding en vaderlijke opvoeding moeten onderzocht worden.
• Er moet meer onderzoek worden gedaan naar de systematische interacties tussen gezinsstructuur en vaderlijke psychopathologie.
• Er moet systematisch meer alternatieve causale modellen onderzocht worden.

Wat is de conclusie?

Er is voldoende onderzoek wat aantoont dat er significante correlaties zijn tussen vaderlijk opvoedgedrag en ontwikkelingen van het kind. Om deze correlaties beter te begrijpen, zijn er aanpassingen nodig voor toekomstig onderzoek. Naast de aanpassingen die al besproken zijn, geeft de auteur nog drie suggesties voor toekomstig onderzoek:

• Andere ouderlijke kenmerken naast psychopathologie, opvoedgedrag en woonsituaties moeten onderzocht worden.
• Meer aspecten van de ontwikkeling van het kind moeten onderzocht worden, zoals ontwikkelingsstoornissen, schizofrenie en leerproblemen.
• Onderzoek wat gebruik maakt van de modellen Standaard Gezinsomgeving Model, Passieve Genetische model en Kind-Effecten Model zou zich moeten richten op meer specifieke aspecten van psychopathologie en opvoedgedrag.