Casus I
Klimaatakkoord Parijs treedt in werking
Gisteren, 4 november, is het Parijs Akkoord inzake klimaatverandering inwerking getreden. In dit Akkoord wordt nadere uitwerking gegeven aan het Klimaatverdrag van 1992. President Obama van de Verenigde Staten heeft dit Akkoord geratificeerd en de VS is dus hieraan gebonden. Hij kon dit doen omdat hij het Akkoord als ‘executive agreement’ onder het Amerikaanse recht beschouwt en dus niet goedkeuring van het Congres nodig had.
Open vraag 1A
Kunnen we dit Akkoord op grond van het internationaal recht als een verdrag beschouwen? Waarom wel of niet?
Stel dat de nieuw gekozen president Trump zo snel mogelijk na 1 januari 2017 weer van het Akkoord af wil en niet de in het Akkoord voorgeschreven opzegtermijn van één jaar wil afwachten. Hij verklaart direct bij zijn aantreden dat de VS op geen enkele wijze gebonden is aan het Akkoord.
Open vraag 1B
Is dat mogelijk volgens het internationaal recht? Waarom wel of niet?
Het Klimaatverdrag van 1992 en het Parijs Akkoord van 2015 gaan duidelijk verder dan de zogenaamde ‘no harm rule’ die de basis vormt van het internationaal milieurecht.
Open vraag 1C
Leg kort uit wat in dit verband onder de ‘no harm rule’ wordt verstaan en verwijs daarbij naar een bron waarin deze regel is verwoord.
De ‘no harm rule’ is gebaseerd op het concept van staatsaansprakelijkheid. Om het probleem van klimaatverandering mondiaal effectief aan te pakken is meer nodig.
Open vraag 1D
Geef twee argumenten waarom staatsaansprakelijkheid slechts beperkt soelaas biedt en beschrijf kort voor ieder van de twee argumenten met welke beginselen of methoden in het internationaal (klimaat)recht hierop gereageerd is.
Casus II
Afrikaanse exodus maakt Strafhof nog machtelozer
ANALYSE
Een dreigende exodus van Afrikaanse landen zal het Internationaal Strafhof nog marginaler maken dan het nu al is. Na Burundi en Zuid-Afrika heeft nu ook Gambia zijn terugtrekking aangekondigd uit het Internationaal Strafhof in Den Haag. En een verdere uittocht van Afrikaanse landen dreigt. Onder meer Djibouti, Kenia en Oeganda overwegen ook afscheid te nemen van het Internationaal Strafhof. De Oegandese president Yoweri Museveni noemde het Hof eerder deze week 'zeer nutteloos'. Mensenrechtenactivisten maken zich zorgen over de dreigende Afrikaanse exodus, omdat deze het toch al wankele Strafhof naar verwachting nog verder zal verzwakken. Human Rights Watch noemde Zuid-Afrika's besluit 'een enorme slag' en Amnesty International sprak van 'een diepe teleurstelling'.
Open vraag 2A
Het Internationaal Strafhof functioneert op basis van het beginsel van ‘complementariteit’. Leg uit wat daar mee wordt bedoeld.
Een deel van de controverse rond het Internationaal Strafhof is ontstaan door de uitvaardiging van een dagvaarding tegen de zittende president van Soedan, Al Bashir, in verband met de misdaden die zijn begaan in Darfur, in het westen van Soedan. Afgelopen zomer weigerde Zuid-Afrika hem te arresteren tijdens een bezoek aan dat land en hem over te dragen aan het Strafhof. Deze misdaden zijn gepleegd in Soedan door Soedanezen. Soedan is geen partij bij het Strafhof en heeft niet zelf om onderzoek en vervolging door het Strafhof gevraagd.
Open vraag 2B
Leg uit waarom het Internationaal Strafhof toch rechtsmacht in deze zaak betreffende Darfur heeft.
Open vraag 1A
Wanneer is iets een verdrag?
Open vraag 1B
Wanneer kan afgeweken worden van de basisregel pacta sunt servanda? Met name artikel 54 en 60-62 WVV.
Open vraag 1C
Zie beginsel 2 in de Rio Declaration. Precieze formulering is van belang.
Open vraag 1D
De suggesties moeten gerelateerd zijn aan de kenmerken van staatsaansprakelijkheid: schending van verplichting en/of toerekenbaarheid. Het gaat niet om de beperkingen van het ‘no harm rule’ of het nemen van algemene milieumaatregelen.
Open vraag 2A
Duidelijk moet worden dat in beginsel voorrang gegeven wordt aan nationale berechting maar dat er situaties zijn waar het ISH toch bevoegd is. Welke zijn dat?
Open vraag 2B
Zie artikel 13.b Statuut IGH. Afwijking van normale bevoegdheidsregel op grond van H. VII Handvest VN.
