Hoorcollege 2: Geschiedenis - Toegepaste Cognitieve Psychologie (TCP UU)

TCP betreft de studie van de mens in relatie tot zijn omgeving:

1. De ondersteuning in werksituaties
2. Het bevorderen van de veiligheid
3. Het verbeteren van alledaagse dingen

Wordt aangeduid als:

1. Ergonomie                                   -           Industriële revolutie
2. Human Factors                             -          Tweede wereldoorlog
3. Mens en machine interactie          -          Digitale revolutie

Industriële revolutie

• Fabrieken
• Verhogen productie
• Adam Smith: arbeidsverdeling, Plato pleitte hier al eerder voor. Ook Charles Babbage vond dit een goed idee: goedkoop + handhaven discipline.

Frederick Winslow Taylor is de grondlegger van scientific management, en heeft de wetenschappelijke basis voor arbeidsverdeling bedacht. Hij dacht dat de arbeiders expres niet hard werkte (soldiering) en vond dat de mens van nature lui is.

Hoe zorg je ervoor dat arbeiders harder werken? (Volgens Taylor)

• Belonen
• Werk standaardiseren
• Selectie en training

Met behulp van tijdstudies en bewegingsstudies hebben Frank & Lillian Gilbreth gekeken hoe de efficiëntie in metselen omhoog kan.

In 1913 kwam Ford met de lopende band waardoor de productietijd heel erg is gedaald.

Hawthorne experiments: er werd gekeken naar factoren die de efficiëntie belemmeren.

Hawthorne effect: mensen passen hun gedrag aan als ze weten dat ze geobserveerd worden. Een andere definitie is: veranderingen in productiviteit door veranderingen in de werkplek.

Principles van scientific management van Taylor:

1. Ontwikkeling van een wetenschap
2. Wetenschappelijke educatie en ontwikkeling van de arbeider
3. Wetenschappelijke selectie van de arbeider
4. Vriendschappelijke samenwerking tussen management en arbeiders

Nadelen scientific management: je wordt een soort stopwatch slaaf, geen trots meer voor eigen vak, efficiëntie is altijd in belang van de baas.

Samengevat: hoe heeft de industriële revolutie het vakgebied beïnvloed? Wetenschappelijke benadering en analyse (ergonomie) --> fitting the worker to the job.

Tweede Wereldoorlog

Hoe hebben oorlogen het vakgebied beïnvloed?

1. Selectie militairen
2. Ongelukken

Ook de signaaldetectietheorie is groot geworden in WO2. Zijn de punten op de radar vijanden? Etc.

Met de Mackworth’s Clock Test is onderzocht hoe de aandacht verslechterd over tijd.

In WO2 kwam er meer aandacht voor de ‘human factor’: fitting the job to the worker.

Digitale revolutie

Grote opkomst van mens-machine interactie!

Er hebben veel ontwikkelingen plaatsgevonden, waaronder:

Charles Babbage en Ada Lovelace hebben in 1834 het eerste concept programmeerbare mechanische computer bedacht. Bush bedacht de MEMEX. Yvan Sutherland bedacht de Sketchpad. Engelbart heeft de voorloper van de hyperlink bedacht, hij heeft ook de computermuis bedacht. Heilig bouwde in 1962 de Sensorama; een 3D belevingsmachine. Lanier: ‘vader van virtual/rigital reality’. Ook de oogbewegingsregistratie (1967) is een grote ontdekking geweest.

De digitale revolutie is nog steeds gaande!

Samenvatting: welke gebeurtenissen en/of ontwikkelingen in de geschiedenis zijn bepalend geweest voor de ontwikkeling van het vakgebied?

• Industriële revolutie: ‘fitting the worker to the job/machine’
• Tweede Wereldoorlog: ‘fitting the job/machine to the worker’
• Digitale revolutie: mens-machine interactie

Vragen? Laat het vooral hieronder weten en ik probeer ze te beantwoorden!

Vond je deze samenvatting interessant en wil je op de hoogte blijven van mijn nieuwe bijdragen? Volg dan snel mijn Worldsupporter account! Dit kan door rechts naast deze samenvatting op '+ Follow' te klikken! Wordt erg gewaardeerd :)