Artikelsamenvatting bij Exit VAR; 1 / disproportioneel = proportioneel? van Emmerig - 2016

‘Waarom is de VAR afgeschaft?’

Volgens staatssecretaris Wiebes is het afschaffen van een disproportionele wetsbepaling altijd proportioneel. Wiebes stelde dat artikel 6a van de Wet op de loonbelasting disproportioneel was, hetgeen bepaalde dat een opdrachtgever die beschikt over een VAR-wuo of een Var-dga van een opdrachtnemer, niet als inhoudingsplichtige voor de loonbelasting wordt beschouwd, waardoor zij wettelijk gevrijwaard waren. Feitelijke controle werd er niet uitgeoefend.

Hoe controleert de Belastingdienst de wet?

Er wordt op een passende manier en op een normaal niveau gehandhaafd. Per situatie zal er anders worden geoordeeld, waarbij de aandacht vooral ligt op de risicovolle branches. De Belastingdienst zal wel een aanleiding moeten hebben om intern te kunnen controleren. De inspecteur dient te controleren of er wordt afgeweken van de arbeidsovereenkomst. De Belastingdienst kan geen gebruik maken van het wettelijke rechtsvermoeden in de zin van artikel 7:610a BW, nu dit artikel enkel geldt in de relatie tussen werknemer en werkgever.

Hoe kijkt de opdrachtgever tegen de wettelijke bepaling?

Vanaf 1 mei 2017 treedt de Wet DBA volledig in werking, waardoor opdrachtgevers nieuwe overeenkomsten dienen te gebruiken. Als voorbeeld kunnen opdrachtgevers gebruik maken van modelovereenkomsten van de Belastingdienst, waarin aangegeven is welke bepalingen anders geformuleerd kunnen worden zonder afbreuk te doen aan de fiscale verplichtingen. Volgens critici levert de modelovereenkomst juist een arbeidsovereenkomst op, waardoor opdrachtgevers loonheffing en sociale premies verschuldigd zijn. Er wordt daarom ontraden om die modelovereenkomsten te gebruiken.

Moeten opdrachtgevers zelf overeenkomsten opstellen?

Wanneer opdrachtgevers zelf overeenkomsten opstellen, moet het duidelijk zijn of er sprake is van een dienstbetrekking of niet. Voor het opnemen van bepalingen kunnen ze gebruik maken van een overzicht op de website van de Belastingdienst, waarin staat aangegeven welke bepalingen zouden duiden op een dienstbetrekking. De hoofdregel is dat wanneer er sprake is van een privaatrechtelijke arbeidsovereenkomst, er ook sprake is van een dienstbetrekking voor de heffing van loonbelasting en de afdracht van sociale premies.

Hoe kunnen opdrachtgevers hun risico beperken?

Nu iedere arbeidsrelatie anders is, is het voor de Belastingdienst niet mogelijk om steekproefsgewijs controles uit te voeren. Iedere relatie dient op een andere manier beoordeeld te worden. Om als opdrachtgever te voorkomen dat er sprake is van een dienstbetrekking in fiscaal of arbeidsrechtelijk opzicht, is het handig om een maatwerkovereenkomst op te stellen. Mocht er toch sprake zijn van een dienstbetrekking, dan kan het incassorisico beperkt worden door goede vrijwaringsclausules in de overeenkomst op te nemen en kan men door middel van onderzoek achterhalen of er niet al een deel van de premies is betaald via de inkomstenbelasting.

Hoe kijkt de opdrachtnemer tegen de wettelijke bepaling?

Wanneer de opdrachtgever informatie van de opdrachtnemer nodig heeft, dan kan die informatie via de rechter afgedwongen worden. Door de nieuwe Wet DBA is de opdrachtnemer, als achteraf vast komt te staan dat er sprake is van een dienstbetrekking, wel verzekerd voor de werknemersverzekeringen, wat in de oude wet nog niet zo was. Kortom, door de invoering van de Wet DBA verbetert de positie van de Belastingdienst en verslechtert de positie van de opdrachtgever.