Artikelsamenvatting bij Ontbinding van een consumentenkoop levering van een gebrekkige zaak van Strijbos - 2017

‘Kan een consumentenkoop worden ontbonden indien de zaak gebrekkig is?’

Een koper kan de koopovereenkomst ontbinden onder bepaalde omstandigheden op grond van artikel 6:265 BW of in geval van een consumentenkoop op grond van artikel 7:22 BW. De verkoper dient voor ontbinding wel in verzuim te zijn en nakoming moet blijvend of tijdelijk onmogelijk zijn. De koper kan als alternatief ook van de verkoper eisen dat de zaak wordt vervangen of hersteld. In geval van een consumentenkoop zal de koper de verkoper eerst de mogelijkheid moeten bieden – wat in elke vorm kan geschieden – om de zaak te herstellen, voordat er over wordt gegaan tot ontbinding. Bij een koop in de zin van artikel 6:265 BW moet er eerst een schriftelijke ingebrekestelling worden gestuurd naar de verkoper, waarmee hem de mogelijkheid wordt geboden om de zaak te herstellen. Consumentenkoop in de zin van artikel 7:22 BW en koop in de zin van artikel 6:265 BW verschillen dus niet veel van elkaar, maar toch staat de mogelijkheid op ontbinding in de zin van artikel 6:265 BW vaak eerder open dan de mogelijkheid van artikel 7:22 BW.

Kan een consumentkoper ontbinden via artikel 6:265 BW?

Indien uit handelingen van de verkoper blijkt dat hij niet meer na kan komen, dan is ontbinding op grond van artikel 6:265 BW mogelijk, maar ontbinding op grond van artikel 7:22 BW nog niet, omdat het verhelpen van de non-conformiteit theoretisch gezien nog mogelijk is.

Heeft de bevoegdheid van artikel 7:22 BW exclusieve werking?

Ook bij een consumentenkoop is de algemene ontbindingsregeling van artikel 6:265 BW van toepassing. De mogelijkheid tot ontbinding is weliswaar subsidiair aan het verzoek tot vervanging of herstel, maar die regeling is niet dwingend. De Europese Richtlijn is uitgegaan van minimumbescherming. Het is aan de nationale wetgever om meer bescherming te bieden en is dus niet verplicht om artikel 7:22 BW exclusieve werking toe te kennen. Uit de jurisprudentie blijkt geen eenduidig oordeel over de exclusiviteit van artikel 7:22 BW, waardoor artikel 6:265 BW altijd als restartikel gebruikt kan worden.

Kan de herstelverplichting als zelfstandige grondslag gelden?

Het conformiteitsvereiste duidt op het feit dat de verkoper in de eerste plaats een zaak dient af te leveren die aan de overeenkomst voldoet en in de tweede plaats – indien de zaak niet blijkt te voldoen – ervoor moet zorgen dat er alsnog aan de overeenkomst wordt voldaan door de zaak te vervangen of te herstellen. Indien de verkoper door niet nakoming in verzuim treedt, dan kan de overeenkomst ontbonden worden. De herstelverplichting geldt niet als zelfstandige grondslag, nu artikel 6:265 BW ook ingezet kan worden, wanneer de verplichting van artikel 7:21 lid 3 BW is geschonden.

Hanteren we een Unierechtelijk verzuimbegrip?

Een richtlijn is slechts verbindend ten aanzien van het te bereiken resultaat, zodat de nationale wetgever de wijze van implementatie kan kiezen die het meest in de buurt komt van het nationale recht. De nationale middelen moeten echter wel gelijkwaardig zijn. De stelsels die de nationale wetgever kan invoeren, moeten dus wel in lijn zijn met de minimumbescherming die de Richtlijn biedt, maar men kan nationaal meer bescherming bieden.