Artikelsamenvatting bij The Myth of Individualism-Collectivism: A Critical Review van Voronov & Singer - 2002

Volgens de psycholoog Geert Hofstede, wat is individualisme en collectivisme?

Individualisme staat voor een samenleving waarin de banden tussen individuen los zijn, en iedereen wordt geacht voor zichzelf en zijn of haar naaste familie te zorgen. Collectivisme staat voor een samenleving waarin mensen vanaf de geboorte worden geïntegreerd in sterke, samenhangende groepen, die gedurende het hele leven mensen blijven beschermen in ruil voor onvoorwaardelijke loyaliteit.

Welke aanvulling maakte de psycholoog Triandis op de dimensies van individualisme-collectivisme (I-C)?

De eerste wijziging die hij maakte aan deze indeling was het vervangen van individualisme en collectivisme voor idiocentrisme en allocentrisme respectievelijk. Daarna maakte hij een nieuwe onderdeling van verticaal en horizontaal individualisme en verticaal en horizontaal collectivisme. Horizontaal individualisme-collectivisme benadrukt gelijkheid, terwijl verticaal individualisme-collectivisme hiërarchie benadrukt. Hierdoor maakte hij het mogelijk niet alleen te kijken naar het onderscheid tussen de landen op de dimensie van I-C, maar ook om verschillende individualistische/collectivistische samenlevingen ten opzichte van elkaar te vergelijken.

Waarom handelen collectivisten individualistisch?

Individuen kunnen hun eigenbelang tijdelijk opofferen voor een groep, zolang ze op de lange termijn beloningen van de groep kunnen verwachten. De verwachting van straf kan een persoon motiveren om persoonlijke doelen voor die van de groep te laten gaan. Collectivisme tussen individuen gaat gepaard met de neiging om positieve of negatieve resultaten te verwachten uit de interacties met anderen. Een andere reden waarom mensen uit collectivistische maatschappijen individualistisch handelen is dat collectivisme niet verklaard kan worden in termen van een fundamenteel andere cognitieve organisatie van de zelf, maar omdat het voordelig is voor de zelf op de lange termijn.

Welke tekortkomingen heeft de individualisme-collectivisme indeling?

Onderzoek laat verschillende resultaten zien met betrekking tot de mate waarin een land individualistisch of collectivistisch is. Daarnaast bestaan er ook verschillen binnen het land, bijvoorbeeld zeer individualistische personen in een collectivistische maatschappij. Veel maatschappijen zijn niet duidelijk individualistisch of collectivistisch, maar meer een synthese van waarden uit beide categorieën.

Welke methodologische tekortkomingen heeft het Hofstede Project?

Hofstede´s indeling blijft een belangrijke bron om te bepalen waar op het continuüm een land zich bevindt, maar nader onderzoek naar zijn project legt grote methodologische tekortkomingen bloot:

• Het eerste probleem betreft de differentiële representativiteit van de steekproeven van de landen (de steekproef bestond uit werknemers van een multinationale hightech-onderneming).
• Het tweede probleem betreft de operationalisering van de constructen van individualisme-collectivisme (maar zes items in totaal die niet veel te doen hebben met de algemene definities van individualisme en collectivisme).
• Ten derde zijn de resultaten afhankelijk van factor analyse, maar factor analyse kan een vertekend beeld geven. Factor analyse laat zien welke items bij elkaar horen, maar tonen geen constructvaliditeit aan.
• Tot slot verklaarde de nationale rijkdom van het land een groot deel (67%) van de variatie in individualisme-collectivisme.

Op welke manier wordt de individualisme-collectivisme indeling soms incorrect gebruikt?

De I-C indeling is vaak in verband gebracht met een groot aantal gedragingen en persoonlijkheidskenmerken. In veel gevallen werden de relaties veronderstelt en niet wetenschappelijk gemeten. Ook zijn alternatieve verklaringen soms niet onderzocht en uitgesloten. Veel interpretaties van verschillen in I-C kunnen worden verklaard door demografische variabelen, zoals opleiding, type baan, en stedelijke versus landelijke omgeving. Al zouden de assumpties en resultaten toendertijd correct zijn, de snelle veranderingen die de meeste samenlevingen in de laatste decennia hebben doorgemaakt (zoals industrialisatie, interacties met andere samenlevingen, technologie vooruitgang) hebben er voor gezorgd dat die resultaten nu verouderd zijn.

Waarom moet collectivisme niet verward worden met altruïsme?

Mensen uit zogenaamde collectivistische samenlevingen lijken weinig zorg of aandacht te besteden aan mensen die niet tot de in-group behoren. Maar hoe mensen omgaan met out-groupleden is geen expressie van collectivisme. Er moet onderscheid gemaakt worden tussen relationele oriëntatie en collectieve oriëntatie. De nadruk in collectivistische maatschappijen ligt op relaties, in plaats van op collectieve belangen. Loyaliteit gebaseerd op persoonlijke relaties binnen het collectief zijn vaak in tegenspraak met de grotere belangen van het collectief. De collectivisme-index van een samenleving heeft niets te maken met de mate waarin loyaliteiten verder reiken dan de directe in-group.

Wat is de ´self-construal´ theorie?

Self-construal  kan gedefinieerd worden als de manier waarop men zichzelf identificeert, de onderlinge relaties die iemand heeft en de manier waarop men zichzelf in relatie tot anderen ziet. In individualistische culturen identificeert men zich aan de hand van zijn of haar eigen karakteristieken en vinden deze personen het moeilijker om zichzelf met anderen te identificeren. Dit wordt ´independent self-construal´ genoemd. Mensen die zich aan de hand van de sociale relaties in hun omgeving identificeren worden voornamelijk gevonden in collectivistische culturen. Dit wordt ´interdependence self-construal´ genoemd.

Waarom is de self-construal theorie een effectieve illustratie van de verkeerde conclusies die kunnen voortvloeien uit het aannemen van de I-C indeling?

De theorie van self-construal bouwt voort op de individualisme-collectivisme onderscheiding. Er wordt aangenomen dat mensen uit individualistische samenlevingen hogere independent self-construal vertonen en dat mensen uit collectivistische samenlevingen hogere interdependent self-construal. Echter, de self-construal theorie is gebaseerd op de aanname van transnationale verschillen in individualisme-collectivisme, terwijl er geen empirische basis bestaat voor deze assumptie. Vervolgens is de self-construal theorie gebruikt als basis voor vele andere onderzoeken.

Waarom kan de individualisme-collectivisme indeling beschouwd worden als een afhankelijke variabele?

Het bestaan van een echt psychologisch individualisme of collectivisme op zich is twijfelachtig. Het is waarschijnlijker dat in bepaalde samenlevingen collectivistisch gedrag consequenter adaptief is, wat resulteert in collectivistische gedragspatronen die soms verkeerd worden geïnterpreteerd als psychologische eigenschappen. Hetzelfde is van toepassing op individualistisch gedrag. Dit individualistische/collectivistische gedrag wordt beïnvloed door allerlei verschillende factoren.

Wat is de ´theory of trust´?

De basis van deze theorie is de institutionele kijk op cultuur. Mensen dragen bij aan de in-group omdat het hun eigen langetermijndoelen bevordert. Het vermeende collectivistische gedrag is gerelateerd aan de maatschappelijke structuur en aan het niveau van algemeen vertrouwen (het geloof in de goedheid van mensen) dat een dergelijke structuur bevordert. De theorie maakt onderscheid tussen collectivistische en universalistische maatschappijen.

• In collectivistische maatschappijen zijn relaties meestal stabiel en permanent. Alternatieve relaties zijn vrijwel niet beschikbaar. Mensen zijn wantrouwend tegenover vreemden en leren dat ze alleen de in-group mogen vertrouwen. Ze verwachten een voorkeursbehandeling van de in-group, maar niet van buitenstaanders.
• In universalistische maatschappijen verspreid vertrouwen zich wel buiten de in-group. Relaties worden niet als stabiel of permanent beschouwd en met kan alternatieve relaties opzoeken. 

Hoe houden collectivistische en universalistische maatschappijen hun eigen karakter in stand?

Het gesloten karakter van collectivistische maatschappijen bevordert een laag niveau van algemeen vertrouwen. Het lage algemene vertrouwen versterkt de gesloten relaties die deze samenlevingen kenmerken. Wanneer de meeste relaties gesloten zijn voor buitenstaanders, is het in het eigen belang van de leden om andere leden van de in-group niet uit te buiten voor winst op de korte termijn, omdat het moeilijk is om alternatieve relaties te vinden als de relaties in de in-group verloren gaan. Ook universalistische maatschappijen houden zichzelf in stand. In universalistische samenlevingen is het adaptief voor individuen om een hoog niveau van algemeen vertrouwen te hebben. Deze individuen hebben grotere gevoeligheid voor de mate van betrouwbaarheid van anderen en komen minder snel in toegewijde relaties met onbetrouwbare partners terecht.

Hoe kunnen ecologische variabelen het ontstaan van collectivistische en universalistische maatschappijen verklaren?

Een theorie is dat de mensen die in de berger leefden op zichzelf aangewezen waren. Zij kwamen weinig in contact met buitenstaanders en hadden een hoge mate van wantrouwen met betrekking tot buitenstaanders. Zij ontwikkelden gedragspatronen die nu als kenmerkend worden beschouwd voor collectivistische maatschappijen. Kooplui daarentegen bevonden zich in een omgeving waarin het beoordelen van de betrouwbaarheid van de interactiepartner noodzakelijk was om te overleven. Zij ontwikkelden gedragspatronen die nu als kenmerkend worden beschouwd voor universalistische maatschappijen. Het algemene idee is dat, afhankelijk van het niveau van vertrouwen, een maatschappij relatief open of gesloten wordt.