Artikelsamenvatting bij Help, ik word hulpverlener! Peer support als instrument om ruimte te scheppen voor zelfonthulling en inzet ervaringskennis van aankomend sociaal werkers van Leunen - 2019

Wat is ervaringsdeskundigheid?

Ervaringsdeskundigheid is het vermogen om op grond van eigen herstelervaring voor anderen ruimte te maken voor herstel. Het gaat om meer dan alleen het hebben van ervaring. Iemand moet zijn eigen ervaring delen met lotgenoten om brede en genuanceerde ervaringskennis te ontwikkelen. Vervolgens moet geleerd worden die kennis in te zetten ten behoeve van anderen. Het gaat er dus om de vaardigheid om de kennis en ervaring over het eigen herstelproces gecombineerd met ervaringen van anderen op professionele wijze in te zetten in cliëntcontact.

Wat is peer support?

Peer support is de sociaal-emotionele ondersteuning, vaak gekoppeld aan praktische steun, dat onderling gegeven wordt door personen met een psychische aandoening, met als doel een gewenste sociale of persoonlijke verandering tot stand te brengen. Het is gebaseerd op het idee dat vanwege gedeelde ervaringen en levensomstandigheden, peers beter in staat zijn om een steunvolle vertrouwensrelatie tot stand te brengen met mensen die hulp nodig hebben. Kameraadschap, steun, empathie en het delen van adviezen gaan gevoelens van eenzaamheid, discriminatie, frustratie en afwijzing die door mensen met een psychiatrische aandoening worden beleefd, tegen.

Wat zijn de voordelen van peer-supportprogramma´s vergeleken met traditionele benaderingen in de geestelijke gezondheidszorg?

• Een groter gevoel van hoop door positieve zelfonthulling.

• Meer vertrouwen, empathie en begrip tussen de peer-supporter en de ontvanger.

• Het gebruik van vergelijkbare achtergrond en ervaring om positieve rolmodellering te faciliteren.

Wat is professionele zelfonthulling?

Bij professionele zelfonthulling verschaft een (zorg)professional persoonlijke informatie aan de cliënt. De relatie van mens tot mens speelt een belangrijke rol in de psychische zorg, maar persoonlijke ervaringen die gerelateerd zijn aan het beroep van de professional blijven vaak verzwegen en onbenut. Ook in de zorgverleningsopleidingen bestaat er een taboe op het doorbreken van eigen ervaringen en wordt dit vaak als onprofessioneel beschouwd.

Wat is het belang van peer-supportprogramma´s in hulpverleningsopleidingen?

Psychische kwetsbaarheden kunnen een belemmering vormen voor de beroepsontwikkeling. Peer-supportprogramma´s kunnen psychische problemen bespreekbaar maken, zodat peers kunnen leren van elkaar ervaringen, elkaar emotionele ondersteuning kunnen bieden en tips kunnen uitwisselen. Deze verkenning helpt hen bij de overweging of en hoe ze persoonlijke ervaringen in willen of kunnen zetten in hun werk. Dit draagt bij aan de ontwikkeling van de ervaringsdeskundigheid van de toekomstige hulpverlener.