Medialandschap Hoorcollegeaantekeningen 1-4

Deze samenvatting is gebaseerd op collegejaar 2012-2013.


College  1

 

Tegenwoordig leven we niet met, maar in de media. Dit wil zeggen dat alles wat wij doen via de media gaat. Wij leven in een informatie- of netwerksamenleving waarin sprake is van mediatisering. Er wordt ook wel gesproken over een mediacratie. Een aantal voorbeelden van media-banen zijn journalistiek, PR, voorlichting, interne communicatie en corporate communicatie. Hier onder volgt voor elke baan een toelichting:

Journalist: Iedereen beschikt over de mogelijkheid om journalist te zijn of worden. Men kan niet uit dit beroep gezet worden. Om deze reden wordt ook wel gesproken over een halve professie of semi-professie. Het voornaamste verschil tussen journalisten en andere media-beroepen is dat journalisten voor inhoud moeten zorgen. Journalistiek is een eeuwenoud beroep. In Nederland wordt het begin zo halverwege de 19e eeuw gezien en tot nu toe zijn er vier perioden te onderscheiden: 1850-1914 (opkomst en ontwikkeling), 1914-1960 (gebondenheid), 1960-2000 (kritische autonomie), 2000-nu (crisis en transformatie). De voornaamste verandering binnen de journalistiek door de jaren heen is de verandering van verticaal (geen interactie tussen de ontvangers) naar horizontaal (waarbij wel sprake van interactie is).

- PR: Deze vorm van communicatie wordt gebruikt om bepaalde doelstellingen te bereiken en heet ook wel strategische communicatie. De doelstelling van PR-werk staan weergegeven in ‘doelstellingen van Van der Meiden’(1990). Bij PR-werk draait alles om het imago en het management om dit imago tot stand te houden.

Voorlichting: Dit is hetzelfde als PR, maar dan bij de overheid. Er moet in dit geval namelijk rekening worden gehouden met de burger. Dit wordt gedaan in commissies. Een aantal belangrijke commissies zijn: Van Heuven Goedhart (hier ligt de grondslag), Biesheuvel (hier gaat het om het actief benaderen van burgers) en Wallage (richt zich op actieve openbaarheid en het ter beschikking stellen van documenten).

Interne communicatie: Dit gaat om de communicatie binnen een organisatie en wordt in tegenstelling tot vroeger gezien als een serieuze baan.

Er is sprake van vervagende grenzen tussen journalistiek en PR-werk. Er zijn tegenwoordig steeds minder journalisten, maar meer communicatieprofessionals. Communicatieprofessionals helpen journalisten door het geven van kant en klare stukken, waardoor een grensvervaging ontstaat.

Het is belangrijk om je bewust te zijn dat er binnen de media-economie twee markten zijn: mensen en bedrijven. Het medium verkoop je aan mensen en reclame-ruimte binnen het medium aan bedrijven.

Gastspreker Jeroen Doucet (media-strateeg) benadrukt hoe belangrijk het is om je bewust te zijn van de continue verandering in de mens en in onze sector. Als studenten moeten wij ons in de toekomst bewust zijn dat 1. De computer wint, 2. Platvormen winnen (zoals FB, Google en Youtube) en 3. Kranten krimpen of verdwijnen.

De Nederlandse mediasector krimpt, omdat wij alles uit de VS importeren, en zal in de toekomst volgens Doucet helemaal verdwijnen. Kansen voor ons liggen om die reden bij content-creatie door niet-media bedrijven.

Tips van Doucet:
1. Leer van cijfers houden (digitalisering)
2. Doorgrond de platvormen
3. Onthoud dat je zelf kan uitgeven (de uitgever bent)
4. Zet je zinnen niet op zenders of uitgevers

 

 

 

 

 

College 2

 

Het aanbod van media is in hoge mate van karakter veranderd. Nu is de vraag of er door de toename van media een aantal media zullen gaan verdwijnen of dat ze naast elkaar kunnen blijven bestaan.
Er is al eens een medium verdwenen, namelijk de telegram. In het vorige college werd de verdwijning van de krant voorspeld. Of dit echt een verdwijning genoemd mag worden valt te betwisten, want wat er werkelijk gebeurt is dat de printmedia out of print raken, maar er nog wel (op internet) zijn. Er kan dus gezegd worden dat media tot nu toe niet echt verdwijnen, maar voornamelijk veranderen van functie. Zo geeft de krant tegenwoordig niet alleen nieuws, maar wordt er door journalisten dieper onderzoek gedaan naar bepaalde onderwerpen die de krant relevant acht. De reden dat dit gebeurt is dat mensen via veel meer media aan hun nieuws kunnen komen, maar men de krant toch graag verkocht wilt zien.
De radio is het eerste medium dat naast andere media gebruikt wordt. Veel mensen vergeten de radio, maar de radio doet het erg goed als secundaire medium.

Verschuivingen in het media-aanbod komt door de nieuwe technologie, maar ook door de nieuwe generatie aan mediagebruikers. De belangrijkste voorspellers voor mediagebruik zijn leeftijd en waarden/smaakgroepen (zie tabel uit collegeslides). Een voorbeeld van een belangrijke verschuiving is dat naast kwantitatief onderzoek, kwalitatief onderzoek erg belangrijk is geworden.

Reclame is een erg grote sector binnen de media. Amsterdam is de media- en creatieve hoofdstak van Nederland, zeker wat betreft reclame en media-bureau’s.

Tijdens de verzuiling van ons land hadden reclamemakers het erg druk met het aanpassen van advertenties van reclamemakers per krant. Dit kwam doordat in de algemene krant wel schaars geklede vrouwen gepubliceerd mochten worden, maar in de katholieke krant dit een taboe was.

Vroeger werd reclame als ‘’slecht’’ gezien en wat de discussie vrij normatief. Tegenwoordig is de discussie pragmatisch.

Gastspreker Eva Wolf (communicatie & PR) is eigen baas van De Wolven communicatie en PR-bureau. Zij verteld hoeveel zij hiervoor moet schrijven, en hoe wij dit voor deze (of een vergelijkbare) baan niet als onplezierig mogen beschouwen. Vervolgens laat zij aan de hand van de volgende punten blijken wat zij het meest heeft gehad aan haar studie communicatiewetenschap: kennis, werkervaring (door haar stage), het hebben van een kritische blik, en een netwerk.
 

College 3

Het college wordt geopend met een slide waarin de onderlinge verbanden tussen de publieke omroep, commerciële omroep, overheid, adverteerder en het publiek schematisch worden weergegeven. Het is van belang om deze slide(nr. 3) te bekijken en te begrijpen. 

De eerste uitzending op de radio was in 1919. Het medium is begonnen met enkel commerciële doeleinden. Hierbij werd de Nederlandse omroep een kopie van de Nederlandse maatschappij die destijds verdeeld was in vier zuilen. Iedere zuil had zijn eigen omroep. Dit had een enorme strijd om de luisteraars tot gevolg. Wel beschikte de Nederlandse radio hierdoor over een enorme pluriformiteit. Veel meer dan in het buitenland. In Nederland konden dingen die elders niet mogelijk waren. De toekomst voor de radio is gebaseerd op de digitale radio. Hierbij is sprake van een hogere geluidskwaliteit en meer ruimte voor radioaanbod en eventueel zelf interactieve radio.

Het medium televisie was in het begin erg duur, dus werd maar langzaam populair. Vanaf 1960 echter kwam hier een omkeer in en werd het medium erg snel populair, wat deels ten koste ging van de radio. Destijds was de Elite enigszins bezorgd om te toenemende invloed van de televisie. Zij spraken over een ‘’tweedehands werkelijkheid’’ die vooral op de lagere bevolking een slechte invloed zou hebben door het geven van een verkeerd beeld van de werkelijkheid. Een voorbeeld van angst was ook de angst dat ‘’de zwarten’’ alles zouden zien. 
Voor een lange periode hebben er enkel twee netten bestaan: Nederland 1 en Nederland 2. Na 1988 kwamen er na enige moeite, en discussies met politici over de behoefte aan diversiteit op de televisie, meer netten. Later zijn de commerciële netten ingevoerd, omdat deze vanuit Europa zijn opgelegd. De discussie ontstond of er sprake moest zijn van ‘’reclame-tv’’ of ‘’tv-reclame’’. Het werd ‘’tv-reclame’’. Reclame mocht het televisiekijken niet overheersen, maar zou als belangrijke bijzaak dienen. Het overheidsbeleid van tegenwoordig gaat dan ook enkel over de publieke omroep. De commerciële omroep ligt in handen van Brussel en de Europese Unie.

Een grote verandering in het mediabestel tussen vroeger en nu is de verandering van allocutie tot consultatie. Allocutie staat voor het geven van een boodschap door een enkel persoon aan velen en is hiërarchisch (verticaal). Consultatie gaat over de mogelijkheid om ergens naar te kijken wanneer men dit wil, bijvoorbeeld online, of ergens niet naar te kijken (horizontaal). De televisie was eerst gebaseerd op volksdoelstellingen, maar is tegenwoordig een bedrijfstak geworden met een publiek deel.

 

College 4

Dit college richt zich op de maatschappelijke functies van de pers. Nederland hoort bij de Europese top wat het lezen van kranten betreft. Tot het midden van de jaren 90 had Nederland een stabiele situatie wat de regionale kranten betreft, maar later daalde deze, net als de nationale kranten, ook in populariteit. Van 1980 tot 2010 is het krantengebruik ondanks een kleine daling voor alsnog redelijk stabiel. Wel is er sprake van een andere verdeling. Dit kom door de grootste innovatie op de krantenmarkt van de afgelopen twintig jaar en dat is het ontstaan van de gratis kranten, zoals de Spits en de Metro. Deze kranten werden snel populair, voornamelijk onder de jongere doelgroep. De afname aan populariteit van de betaalde kranten wordt dus in zekere mate opgevangen door de gratis krant, waardoor kranten nog steeds frequent gelezen worden. Wanneer er sprake is van een dalende populariteit van een krant, daalt het bereik van de krant mee. Tegenwoordig leest zo´n 33% van de bevolking de krant.

Wanneer gekeken wordt naar hoe succesvol een krant is wordt er onderscheid gemaakt tussen de oplage, het aantal lezers en het aantal online-lezers. De hoogste kosten voor de productie van de krant liggen bij het papier, de techniek en het bezorgen van de krant. Kortom, bij de print. Om deze reden kan nieuws online veel goedkoper worden aangeboden en is een digitale toekomst voor de krant erg waarschijnlijk.
Tijdschriften hebben een andere functie dan kranten. Deze zijn gericht op vermaak, lifestyle etc. Ook hebben tijdschriften een duidelijke doelgroep. Zij onderscheiden zich in allerlei thema’s, onderwerpen en ook niveaus.

De oudste bepaling met betrekking tot de persvrijheid komt uit de Franse Revolutie (Bataafse Staatsregeling) en geeft burgers bijna volledige uitingsvrijheid. Een belangrijk artikel uit de grondwet van tegenwoordig m.b.t. de persvrijheid is artikel 7.1 (1983): Niemand heeft voorafgaand verlof nodig om door de drukpers gedachten of gevoelens te openbaren, behoudens ieders verantwoordelijkheid volgens de wet.
Communicatievrijheid gaat erom dat publicaties niet door derden worden gecontroleerd en dat de ontvangers zelf de keuze hebben om de boodschappen te ontvangen of niet. Communicatievrijheid heeft recent een ontwikkeling doorgemaakt. Maar er zijn nog wel grenzen aanwezig: juridische grenzen en fatsoensgrenzen. Voorbeelden van juridische grenzen zijn: het verbod op racisme en porno, het verbod op plagiaat of noodbeperkingen met betrekking tot de openbare orde. Voorbeelden van fatsoensgrenzen hebben voornamelijk betrekking op bepaalde cartoons over bijvoorbeeld Mohammed. De vraag is in zulke gevallen of er sprake is van godslastering of uitingsvrijheid. Een modern voorbeeld van een cartoon die erg ver gaat is die van Gerard Reve (zie college slides). Mag dit? In principe is dit toegestaan, maar het wordt in de meeste gevallen niet geaccepteerd en het is beter van niet.

 

De gastspreker in dit college was Piet Bakker. Hij is jarenlang docent geweest en heeft veel geschreven voor radio en televisie. Piet Bakker vertelt hoe het gebruik van televisie de laatste jaren stabiel is, hoe het internet groeit en hoe de krant daalt. Kranten zijn voor de lezers belangrijk, maar ook voor de maatschappij. Een samenleving die veel de krant leest heeft een betere algemene ontwikkeling en begrijpt beter wat zich op de wereld afspeelt. Dit toont Piet Bakker aan door een onderzoek waarin burgers uit een aantal landen worden ondervraagd over wereldnieuws. Uit dit onderzoek bleek dat Amerikanen (deze lezen relatief weinig de krant) het laagst scoorden en landen waar veel te krant gelezen werd scoorden het hoogst. Piet wijst erop hoe wij ons bewust moeten zijn dat de krans weliswaar afneemt aan populariteit, maar dat de krant een erg grote rol speelt bij wat wij te zien krijgen op televisie. De meeste televisie onderwerpen en ideeën worden uit kranten gehaald. Piet voorspelt een toekomst waarin wij online geabonneerd zijn op een krant en hier (weinig) voor betalen.

 

 

 

Check page access:
Public
Work for WorldSupporter

Image

JoHo can really use your help!  Check out the various student jobs here that match your studies, improve your competencies, strengthen your CV and contribute to a more tolerant world

Working for JoHo as a student in Leyden

Parttime werken voor JoHo

How to use and find summaries?


Online access to all summaries, study notes en practice exams

Using and finding summaries, study notes en practice exams on JoHo WorldSupporter

There are several ways to navigate the large amount of summaries, study notes en practice exams on JoHo WorldSupporter.

  1. Starting Pages: for some fields of study and some university curricula editors have created (start) magazines where customised selections of summaries are put together to smoothen navigation. When you have found a magazine of your likings, add that page to your favorites so you can easily go to that starting point directly from your profile during future visits. Below you will find some start magazines per field of study
  2. Follow authors or (study) organizations: by following individual users, authors and your study organizations you are likely to discover more relevant study materials.
  3. Search tool: quick & dirty - not very elegant but the fastest way to find a specific summary of a book or study assistance with a specific course or subject. The search tool is available at the bottom of most pages or on the Search & Find page
  4. Tags & Taxonomy: gives you insight in the amount of summaries that are tagged by authors on specific subjects. This type of navigation can help find summaries that you could have missed when just using the search tools. Tags are organised per field of study and per study institution. Note: not all content is tagged thoroughly, so when this approach doesn't give the results you were looking for, please check the search tool as back up

Do you want to share your summaries with JoHo WorldSupporter and its visitors?

Quicklinks to fields of study (main tags and taxonomy terms)

Field of study

Quick links to WorldSupporter content for universities in the Netherlands

Follow the author: Vintage Supporter
Comments, Compliments & Kudos:

Add new contribution

CAPTCHA
This question is for testing whether or not you are a human visitor and to prevent automated spam submissions.
Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.
Promotions
Image

Op zoek naar een uitdagende job die past bij je studie? Word studentmanager bij JoHo !

Werkzaamheden: o.a.

  • Het werven, aansturen en contact onderhouden met auteurs, studie-assistenten en het lokale studentennetwerk.
  • Het helpen bij samenstellen van de studiematerialen
  • PR & communicatie werkzaamheden

Interesse? Reageer of informeer