Aan het begin van een bemiddeling is het prettig om te weten wat je kunt verwachten en waar je aan toe bent. In de praktijk verloopt mediation meestal volgens een vast stappenplan.
Stappen in een mediationtraject
- Kennismakingsgesprek: De mediator en de betrokkenen bespreken of mediation geschikt is voor het conflict.
- Mediationovereenkomst: Er wordt een overeenkomst opgesteld waarin de spelregels voor de mediation zijn vastgelegd.
- Verkenning: De deelnemers brengen in gesprek wat zij belangrijk vinden en wat zij willen bereiken, met begeleiding van de mediator bij communicatie en onderzoek.
- Onderhandeling: De deelnemers zoeken samen naar een oplossing, waarbij de mediator ondersteunt bij het brainstormen en onderhandelen.
- Overeenkomst: Wanneer overeenstemming is bereikt, kan de oplossing worden vastgelegd in een overeenkomst.
Hoe ziet het stappenplan er in de mediationpraktijk uit?
1. Kennismakingsgesprek
In het kennismakingsgesprek wordt onder andere besproken:
- Wat het conflict inhoudt.
- Wat de betrokkenen hopen en verwachten van de mediation.
- Wat mediation is en hoe het traject wordt ingericht.
Het kennismakingsgesprek bedoeld om te verkennen of mediation in deze situatie passend is.
2. Mediationovereenkomst
Wanneer de betrokkenen besluiten om met mediation te starten, kan een mediationovereenkomst worden gesloten. Deze bevat de basisafspraken en spelregels voor het traject, zoals:
- Vertrouwelijkheid.
- Respectvolle omgang met elkaar.
- De bereidheid om het gesprek aan te gaan en te onderhandelen.
3. Verkenning
In deze fase gaan de deelnemers, onder begeleiding van de mediator, in dialoog om tot de kern van het conflict te komen. De aandacht ligt op:
- Gebeurtenissen: wat is er gebeurd?
- Interpretaties: wat betekent dit voor ieder persoonlijk?
- Belangen: wat is voor ieder belangrijk?
- Doelen: wat wil men bereiken?
Deze verkenning vormt de basis voor een oplossing die recht doet aan alle betrokkenen.
4. Onderhandeling
De deelnemers gaan met elkaar in gesprek om te zoeken naar een oplossing die voor iedereen werkbaar is. De mediator begeleidt dit proces en ondersteunt bij:
- Heldere en respectvolle communicatie.
- Het begrijpen van elkaars belangen.
- Creatief denken in mogelijkheden.
- Het voeren van onderhandelingen.
5. Overeenkomst
Wanneer overeenstemming is bereikt, kan de oplossing worden vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst. De mediator legt de keuze voor of de deelnemers dit willen en kan, indien gewenst, ondersteunen bij het opstellen van de overeenkomst.