Oefenpakket Europees recht

Deze samenvatting is gebaseerd op het studiejaar 2013-2014.

Europees Recht I Thursday 31st January 2013 (zonder antwoorden)




Question 1

The ESM Amendment Decision is:

1. a good example of supranational decision making in the EU;

2. a step in the application of the simplified revision procedure;

3. a step in the revision of the Treaty on European Union;

4. a decision taken by the Council of Ministers.


Question 2

Supremacy of EU law means that:

1.in case of a conflict with national law, EU law shall prevail;

2.EU law can be directly invoked before a national court of a Member State;

3. national constitutions are not subjected to EU law;

4. the ECJ always has jurisdiction to answer any question from a national court of the Member States.


Question 3

An example of ‘secondary Union law’ includes:

1. the Council Framework Decision on the European Arrest Warrant;

2. the Charter of Fundamental Rights of the EU;

3. Dutch laws that are directly based on the Constitution of the Netherlands;

4. Article 114 TFEU.


Question 4

If one knows the legal basis on which an EU act is a

dopted, one can tell:

1. whether the EU act has direct effect;

2. what type of legislative procedure will be applicable;

3. whether the act is in compliance with the Charter of Fundamental Rights of the EU;

4. whether the act is in accordance with the subsidiarity principle.


Question 5

Which statement(s) is/are true?

I Since the Treaty of Lisbon has entered into force,the EU has ceased to be an independent international organisation.

II After all Member States and Croatia have ratified the accession treaty for Croatia to join the EU, Croatia will be the 28th EU Member State.

1.Statements I and II are true.

2.Statements I and II are false.

3.Statement I is true; Statement II is false.

4.Statement I is false; Statement II is true.


Question 6

‘Shared competence’ between the EU and the EU Member States implies that:

1.the EU can act only when the EU Member States have not acted in a certain area;

2.the EU Member States can act if the EU has not exercised its competence in the area concerned or if it has ceased to exercise its competence;

3.the principle of subsidiarity does not apply;

4.both the EU Member States and the EU can always act in areas of shared competence.


Question 7

National courts of the EU Member States cannot:

1.declare acts of the EU Institutions invalid;

2.independently apply EU law;

3.refer preliminary references to the European Court of Justice;

4.set aside national law if it conflicts with EU law.


Question 8

The Member State Governments are capable of:

1. submitting EU legislative proposals under art. 114 TFEU;

2. changing the Treaty on European Union without ratification;

3. introducing national legislation in the field of the common commercial policy;

4. submitting a proposal to start the ‘ordinary revision procedure’ of the Treaty on European Union and/or the Treaty on the Functioning of the European Union.


Question 9

The principle of subsidiarity ensures that:

1.the European Union shall not legislate in areas of law that fall under the exclusive competence of the EU Member States;

2.the European Union shall not impose obligations upon citizens that are not necessary to achieve a certain policy aim;

3.the European Union shall always act in accordance with human rights;

4.the European Union shall only act if the objectives of the proposed action cannot be sufficiently achieved by the Member States.


Question 10

The European Parliament can:

1.adopt legislation concerning the internal market without the cooperation of the Council;

2.elect the new President of the European Commission;

3.propose candidates for any post of European Commissioner;

4.adopt EU legislation together with the European Council.


Question 11

The Tobacco Advertising Case (C-376/98) teaches us that:

1.the EU Member States are exclusively competent in the area of health care policy;

2.the EU Member States may adopt healthcare legislation as long as this does not result in a distortion of competition;

3.the European Union is competent to adopt measures in the field of health care policy as long as such measures improve the functioning ofthe internal market;

4.the EU is never competent to adopt measures in the field of health care policy.


Question 12

Under the ‘ordinary legislative procedure’:

1.the European Parliament cannot block the adoption of an EU act;

2.the Council of Ministers cannot block the adoption of an EU act;

3.neither the European Parliament nor the Council of Ministers can block the adoption of an EU act;

4.both the European Parliament and the Council of Ministers can block the adoption of an EU act. 6


Question 13

José-Manuel Barroso (President of the European Commission) is also a member of what other EU Institution, in addition to the European Commission?

1.The European Parliament;

2.The Council of Ministers;

3.The European Central Bank;

4.The European Council.


Question 14

Which of the following statements is true / false?

I. Under Article 352 TFEU the European Union can adopt legislation to harmonise the laws of the Member States in the field of the protection of human health.

II. The ‘ordinary legislative procedure’ is applicable when the EU wants to harmonise laws of the Member States for the improvement of the functioning of the Internal Market.

1.Statement I is true, Statement II is false;

2.Statement I is false, Statement II is true;

3.Both Statements are true;

4.Both Statements are false.


Question 15

When the Council of Ministers takes a ‘qualified majority vote’ after 1 November 2014:

1.the individual EU Member States have a veto;

2.the act must be approved by 55% of the EU Member States, representing 65 % of the population of the European Union;

3.a blocking minority can be formed by 2 EU Member States;

4.the act must be approved by 65% of the EU Member States, representing 55% of the population of the EU.


Question 16

I.One of the sources of law that inspire the ECJ to ‘discover’ General Principles of EU law is international law, such as the European Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental freedoms.

II.The ECJ has increased the effectiveness of EU law as a consequence of its judgment in Van Gend & Loos.

1.Statement I is true, Statement II is false;

2.Statement I is false, Statement II is true;

3.Both Statements are true;

4.Both Statements are false.


Question 17

A directive adopted by the EU Institutions:

1.always is directly applicable after its publication in the Official Journal of the EU;

2.always needs to be adopted in accordance with the ‘ordinary legislative procedure’;

3.always contains a deadline for implementation by the EU Member States;

4.always relates to a ‘shared competence’.


Question 18

The European Commission can:

1.be forced to resign as a body after the European Parliament adopted a motion of censure;

2.dissolve the European Parliament and call for new European elections;

3.appoint members of the Council of Ministers;

4.appoint members of the Court of Justice of the EU.


Question 19

The European Union was first established as an international organisation by:

1.The Single European Act (1986);

2.The Treaty of Maastricht (1992);

3.The Treaty of Nice (2000);

4.The Constitutional Treaty (2004).


Question 20

Which of the following legal bases prescribes a ‘special legislative procedure’?

1.Art. 352 TFEU.

2.Art. 114 (1) TFEU.

3.Art. 82 (1) TFEU.

4.Art. 168 (5) TFEU.



Voorbeeldvragen Europees Recht 1 - 31 januari 2013


Question 1

From the Costa-ENELcase (6/64) it appears that:

1.All EU law has precedence over all national law;

2.All EU law has direct effect;

3.EU law has precedence over national law, excluding national constitutional law;

4.the status of EU law is dependent on the national legal orders of the EU Member States .


Question 2

COREPER (the Committee of Permanent Representatives of the EU Member States) is a EU body that supports:

1.the Council of Ministers;

2.the European Court of Justice;

3.the European Commission;

4.the European Parliament.


Question 3

One of the tasks of the European Commission is:

1.to resolve legal disputes in the European Union;

2.to propose Union legislative acts;

3.to maintain public order in the member States;

4.to represent the interests of the individual EU Member States.


Question 4

Which of the following areas of policy is an exclusive competence of the European Union?

1.Consumer protection.

2.Protection of human health.

3.Common commercial policy.



Question 5

Which of the following statements is true / false?

I An amendment of the Treaty on the Functioning of the European Union can be

stopped by the Dutch Parliament.

II Accession of Turkey to the European Union can be stopped by the Dutch Parliament.

1.Statement I is true, statement II is false;

2.Statement I is false, Statement II is true;

3.Both statements are true;

4.Both statements are false.


Question 6

The Tobacco Advertising Case (C-376/98) is essentially about:

1.the compliance of EU legislation with human rights;

2.the compliance of EU legislation with the principle of subsidiarity;

3.the compliance of EU legislation with the principle of proportionality;

4.the compliance of EU legislation with the principle of conferral (also known as the principle of attribution).


Answer Key: 1, 1, 2, 3, 3, 4.

Selectie oefenvragen uit oudere tentamens

LET OP: De vragen zijn verouderd en kunnen derhalve wetgeving bevatten die niet meer actueel is.




Vraag 1

Bij welk verdrag (naam, jaar) is de vrijheid van dienstverlening in het Europese recht geïntroduceerd)? En bij welk verdrag (naam, jaar) het burgerschap van de Unie?


Maximaal 7 punten

Maximaal 20  woorden voor uw antwoord!



Dienstverlening bij het Verdrag van Rome (EEG-verdrag) van 1957.

Burgerschap bij het Verdrag van Maastricht (EG-verdrag), 1992.

Vraag 2           (20 punten)
Vraag 2a
Er is weinig EU wetgeving met betrekking tot onderwijs. Kunt u dit verklaren aan de hand van de verdeling van bevoegdheden tussen de EU en de EU lidstaten?


Maximaal  5  punten

Maximaal 40  woorden voor uw antwoord!


Het feit dat de Unie weinig wetgeving met betrekking tot onderwijs heeft uitgevaardigd kan verklaard worden aan hand de beperkte bevoegdheden van de Unie op dit gebied. De rechtsorde van de Europese Unie is gebaseerd op het attributiebeginsel (art 5 lid 1 EUv). Dus, de Unie mag alleen wetgeving uitvoeren op gebieden waar ze bevoegd is. Ze heeft geen Kompetenz-Kompetenz. Er zijn drie verschillende typen bevoegdheden: exclusieve (art 3 Wv), gedeelde (art 4 Wv) en aanvullende (art 6 Wv). Op het gebied van onderwijs is de Unie slechts bevoegd de lidstaten te ondersteunen en stimuleringsmaatregelen te nemen (aanvullende bevoegdheid). Dit volgt uit artikel 6 sub e Wv. Dit is verder uitgewerkt in art 165 Wv. Op basis van dit artikel mag de Unie de activiteiten van de lidstaten slechts ondersteunen waarbij verantwoordelijkheden van de lidstaten volledig dient te eerbiedigt op het gebied van de inhoud van het onderwijs, de opzet van het onderwijsstelsel en de culturele en taalkundige verscheidenheid. Ook bestaat met betrekking tot onderwijs een harmonisatieverbod.


Vraag 2b

Op een aantal beleidsterreinen bevat het EU Werkingsverdrag een harmonisatieverbod. Noem er minstens één. Onder welke voorwaarden kunt u zich voorstellen dat de EU wetgever tóch op dergelijke terreinen tot wetgeving (in de zin van harmonisatie van het nationale recht van de Lidstaten) kan overgaan?

Maximaal  8  punten

Maximaal 120  woorden voor uw antwoord!



Het harmonisatieverbod bestaat op alle beleidsgebieden waar de Unie aanvullende bevoegdheden heeft, zie art 6 Wv. Bijvoorbeeld art. 168 lid 5 Wv (volksgezondheid) en art. 167 lid 5 Wv (cultuur). Het harmonisatieverbod is ook in art 2 lid 5 Wv in algemene termen uitgelegd.

Zie echter het arrest Tabaksreclame voor het tweede deel van de vraag. De Unie mag toch tot wetgeving overgaan als de hoofddoelstelling van de wetgeving de verwerkelijking van de interne markt is. In dit geval is het wetgevingsmaatregel op art 114 Wv gebaseerd. Dit sluit niet uit dat volksgezondheid de ‘doorslaggevende’ reden voor de wetgeving was (Tabaksreclame, r.o. 88). De voorwaarden voor wetgeving op de basis van art 114 Wv zijn: (1) dat er verschillen tussen nationale regelingen bestaan die of tegenwoordig of toekomstig (r.o. 86 – dan moet het ontstaan van belemmeringen waarschijnlijk zijn) tot belemmeringen van het handelsverkeer leiden; (2) dat de regel het doel heeft deze belemmeringen te voorkomen en de interne markt beter te reguleren.


Vraag 2c

Stel dat de EU wetgevende activiteiten ontplooit waarbij het onderwijs als beleidsterrein behoorlijk wordt ‘ingevuld’ ten koste van de bevoegdheden van de EU lidstaten. Noem één nationale rechter waarvan u verwacht dat deze problemen kan doen ontstaan als dit gebeurt, en geef aan waarom.

Maximaal  7  punten

Maximaal 80  woorden voor uw antwoord!



Het is meest waarschijnlijk dat de hoogste Duitse rechter, het Bundesverfassungsgericht zich tegen een dergelijke wetgevingsmaatregel zou verzetten. Al sinds de bekende Solange uitspraken heeft het BVerfG de voorrang van Europees recht alleen voorwaardelijk geaccepteerd. Voor het laatst in het Lissabon Urteil van 30 Juni 2009 heeft het BVerfG  duidelijk gemaakt dat het niet alleen de kernwaarden van de Duitse Grondwet ten opzichte van het Europees recht zal verzekeren, maar dat het ook een ultra vires controle en een subsidiariteitscontrole gaat doorvoeren (r.o. 240). Het BVerfG noemde verder vijf gebieden die bijzonder dicht bij de nationale soevereiniteit liggen. Op deze gebieden bestaan uitzonderlijk hoge rechtvaardigingseisen voor Europese wetgeving. Onderwijs, samen met culture en religie, is een van deze vijf gebieden (r.o. 248-260).






1. Maakt het iets uit of een bepaling in het VWEU of het VEU staat?

1. Dat hangt af van het onderwerp;

2. Dat maakt niets uit, want beide verdragen hebben dezelfde rechtskracht;

3. Dat maakt niets uit, want beide verdragen zijn hetzelfde;

4. Dat maakt wel iets uit; het VWEU geldt alleen binnen de EG, terwijl het VEU een supranationaal karakter heeft.


2. Welk element is geen onderdeel van de interne markt?

1. Het opzetten van een douane-unie;

2. De afschaffing tussen lidstaten van hinderpalen voor het vrije verkeer van goederen, personen, diensten en kapitaal.

3. Het instellen van het Hof van Justitie.

4. Het nader tot elkaar brengen van de wetten van lidstaten voor zover dat voor de werking van de gemeenschappelijke markt noodzakelijk is.


3. In het arrest Costa/ENEL oordeelde het HvJEG dat:

1. Europees recht voorrang heeft boven nationaal recht;

2. Lidstaten verplicht zijn om elkaar regels over en weer te erkennen;

3. Bepalingen van Europees recht rechtstreekse werking kunnen hebben;

4. Burgers voor de nationale rechter rechtstreeks een beroep kunnen doen op gemeenschapsrecht.


4. Bepalingen van Europees recht hebben rechtstreekse werking, mits ze:

1. Duidelijk en onvoorwaardelijk zijn, zo is bepaald in het arrest van Gend en Loos;

2. Voldoende duidelijk zijn;

3. Gebaseerd zijn op een rechtsgrondslag in het VWEU en voldoen aan het evenredigheidsbeginsel;

4. Niet door andere bepalingen van Europees recht worden doorkruist.


5. Waarom vernietigde het HvJEU in de zaak Tabaksreclame (C-389/96) de betrokken richtlijn?

  1. Wegens het ontbreken van een rechtsbasis;
  2. Wegens schending van het subsidiariteitsbeginsel;
  3. Wegens schending van het evenredigheidsbeginsel;
  4. Wegens strijd met de bescherming van de volksgezondheid.


Antwoordsleutel: 2, 3, 1, 2, 1

Join World Supporter
Join World Supporter
Log in or create your free account

Why create an account?

  • Your WorldSupporter account gives you access to all functionalities of the platform
  • Once you are logged in, you can:
    • Save pages to your favorites
    • Give feedback or share contributions
    • participate in discussions
    • share your own contributions through the 7 WorldSupporter tools
Follow the author: Vintage Supporter
Access level of this page
  • Public
  • WorldSupporters only
  • JoHo members
  • Private
[totalcount] 1
Content categories
Comments, Compliments & Kudos

Add new contribution

This question is for testing whether or not you are a human visitor and to prevent automated spam submissions.
Enter the characters shown in the image.